Чирчиқ Ўзбекистонда жисмоний шахсларнинг жами йиллик даромадлари тўғрисидаги декларацияни тақдим этишнинг янги тартиби синовдан ўтказиладиган икки шаҳардан бири бўлди. Тегишли қарор Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси томонидан 2026 йил 19 октябрда қабул қилинди.
Тажриба-синов Навоий шаҳрида ҳам ўтказилади. Унинг асосий мақсади — даромадларни декларация қилиш жараёнини соддалаштириш, қоғозбозликни камайтириш ва рақамли хизматлар орқали солиқ ҳисобини юритишни қулайлаштиришдан иборат.
Янги тизим қандай ишлайди?
Қарорга мувофиқ, Чирчиқ ва Навоий шаҳарларида солиқ ҳисобига қўйилган жисмоний шахслар 2026–2027 йилларда олган жами йиллик даромадлари тўғрисида декларация тақдим этадилар.
Декларацияни Ўзбекистон Республикаси Солиқ қўмитасининг Электрон солиқ хизматлари портали ёки Soliq мобил иловаси орқали юбориш мумкин.
Янги тартиб декларацияни солиқ органларида мавжуд маълумотлар асосида автоматлаштирилган тарзда шакллантиришни назарда тутади. Бунда давлат идораларидан олинган маълумотлар, шунингдек, Soliq тизимида рўйхатга олинган товарлар ва хизматларни харид қилишга оид маълумотлардан фойдаланилади.
Декларацияда календарь йил давомида олинган даромадлар ва тегишли харажатлар акс эттирилади. Даромадлар қаторига иш ҳақи, мулкий даромадлар, моддий наф тарзидаги даромадлар ҳамда Солиқ кодексида назарда тутилган бошқа даромадлар киради.
Чирчиқ аҳолиси нималарни билиши керак?
Декларация ҳисобот йилидан кейинги йилнинг 1 апрелидан кечиктирмай тақдим этилиши лозим. Демак, 2026 йилда олинган даромадлар тўғрисидаги декларация 2027 йил 1 апрелига қадар юборилиши керак.
Агар даромадлар ва харажатлар ҳақидаги маълумотлар етарли бўлмаса, фуқаролар Soliq мобил иловаси орқали қўшимча маълумотларни киритишлари мумкин.
Декларацияни юборишдан олдин шахснинг маълумотлари электрон имзо, Mobile-ID, Face-ID ва бошқа тегишли идентификация воситалари орқали тасдиқланади.
Декларация юборилгандан сўнг солиқ органи фуқарога хабарнома юборади. Агар маълумотларда хатолар аниқланса, белгиланган тартибда аниқлаштирилган декларацияни қайта тақдим этиш имконияти мавжуд.
Қарорга кўра, тақдим этилган декларация асосида аниқланган солиқ базаси бўйича, Солиқ кодексининг 393-моддасида назарда тутилган даромадлар бундан мустасно, қўшимча солиқ ҳисобланмайди ва ҳуқуқий таъсир чоралари қўлланилмайди.
Тажриба-синов натижалари қачон маълум бўлади?
Солиқ қўмитасига 2028 йил 1 майга қадар тажриба-синов натижалари тўғрисида Вазирлар Маҳкамасига ахборот киритиш ва янги тартибни мамлакатнинг бошқа ҳудудларида ҳам жорий этиш бўйича таклифлар тақдим этиш вазифаси юклатилган.
Шунингдек, солиқ органлари Чирчиқ ва Навоий шаҳарлари аҳолиси ўртасида янги тартибни тушунтириш ва тарғиб қилиш ишларини ташкил этади.
Шундай қилиб, Чирчиқ жисмоний шахсларнинг йиллик даромадларини декларация қилишнинг янги рақамли механизмини синовдан ўтказишда муҳим майдонлардан бирига айланади. Тажриба-синов натижалари ушбу тартибни бутун мамлакат бўйлаб жорий этиш имкониятларини баҳолашга ёрдам беради.
Манба: Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2026 йил 19 октябрдаги 574-сон қарори.
