Ўзбекистон миллий алоқа йўлдоши «UZSAT-1»ни ишга туширди
2025 йил 26 май куни Ўзбекистон Франция Гвианасида жойлашган Куру космодромидан ўзининг биринчи миллий алоқа йўлдоши UZSAT-1 ни муваффақиятли ишга туширди. Бу воқеа мамлакатнинг технологик тараққиётида янги босқични англатади ва рақамли мустақиллик сари муҳим қадамдир.
UZSAT-1 – Инновациялар билан орбита сари
UZSAT-1 йўлдоши Ўзбекистон Республикаси Миллий космос агентлиги ва Европанинг Thales Alenia Space компанияси ҳамкорлигида яратилди. Йўлдош қуйидаги мақсадларга хизмат қилади:
-
Бутун Ўзбекистон ҳудудида, жумладан олис ва етиб бориш қийин бўлган жойларда юқори тезликдаги спутник алоқасини таъминлаш;
-
Миллий ва халқаро телевизион ҳамда радиоканалларнинг тарқатилишини кенгайтириш;
-
Телекоммуникация инфратузилмасида миллий хавфсизлик ва мустақилликни мустаҳкамлаш;
-
Халқаро спутник тизимлари ва тармоқларига интеграция имкониятини яратиш.
Ишга тушириш жараёни ва техник хусусиятлар
UZSAT-1 қачон ва қаерда учирилди?
Йўлдош 2025 йил 26 май куни Тошкент вақти билан соат 22:10 да Ariane 6 ракета-носили орқали Куру космодромидан учирилди. Барча жараёндан 37 дақиқа ўтиши билан у муваффақиятли равишда геостационар орбитага чиқди.
UZSAT-1 техник маълумотлари:
-
Оғирлиги: 3,4 тонна
-
Трансляция қуввати: 12 кВт
-
Хизмат муддати: камида 15 йил
-
Қамров ҳудуди: Ўзбекистон, Марказий Осиёнинг бир қисми ва Шарқий Европа
Йўлдош замонавий қуёш панеллари ва уч ўқли стабилизация тизими билан жиҳозланган бўлиб, турли шароитларда барқарор ишлашини таъминлайди.
Мамлакат учун кутилаётган афзалликлар
UZSAT-1 учирилиши Ўзбекистон учун технологик мустақиллик йўлида янги даврни бошлайди. Бу лойиҳа иқтисодий ва ижтимоий жиҳатдан қуйидаги ютуқларни тақдим этади:
-
Миллионлаб фуқаролар, айниқса қишлоқ жойларда, арзон ва сифатли интернет ҳамда рақамли хизматлардан фойдаланиш имкониятига эга бўлади;
-
Давлат хизматлари, таълим ва телемедицина соҳалари техник пойдеворга эга бўлади;
-
“Рақамли Ўзбекистон — 2030” ташаббусларининг амалга ошиши тезлашади;
-
Ўзбекистон ўз орбитал инфратузилмасига эга бўлмаган қўшни мамлакатлар учун минтақавий йўлдош марказига айланиши мумкин.
Иқтибослар ва фикрлар
Ўзбекистон Республикаси Президенти Шавкат Мирзиёев юборган мурожаатида шундай деди:
«Бу – келажакка ташланган қадам. Биз кўрсатяпмизки, Ўзбекистон Марказий Осиёда технология ва алоқа соҳасида етакчиликка тайёр.»
“Ўзкосмос” агентлиги раҳбари Ҳусниддин Юсупов эса қуйидагини таъкидлади:
«UZSAT-1 мамлакатимизнинг ҳар бир нуқтасида ишончли алоқани таъминлайди ва ўз йўлдош гуруҳимизни яратиш йўлини очади.»
Хулоса
Ўзбекистоннинг биринчи телекоммуникация йўлдоши UZSAT-1 ни ишга тушириш — бу фақатгина технологик ютуқ эмас, балки мамлакатнинг рақамли мустақиллиги ва иқтисодий ўсиши учун стратегик қадамдир. Янги янгиликлар билан биз билан қолинг!
Кўп сўраладиган саволлар (FAQ)
UZSAT-1 қачон иш бошлайди?
Сигналларни узатиш 2025 йил июль ойида, синовдан ўтгандан сўнг бошланиши режалаштирилган.
Йўлдошдан фақат давлат идораларими фойдаланади?
Йўқ, алоқа ва медиа соҳасидаги хусусий операторлар ҳам тендер орқали ундан фойдаланиш имкониятига эга бўладилар.
Қишлоқ жойларда спутник интернетидан фойдаланиш мумкинми?
Албатта. Лойиҳада айнан қишлоқ ҳудудлари асосий устувор йўналиш сифатида белгиланган.
Манба: Gazeta.uz
