Ёз — дача, дам олиш ва, албатта, шашлик тайёрлаш фасли. Чирчикликлар ҳам иссиқ кунларда табиат қўйнида ҳордиқ чиқариш, ёқимли таомлар тайёрлашни яхши кўради. Бироқ шунчаки пишмаган ёки нотўғри тайёрланган гўшт саломатлик учун жиддий хавф туғдириши мумкинлигини билиб қўйган афзал.
Бугунги кунда кўпчилик маринадланган гўштни дўконлар ва супермаркетлардан тайёр ҳолда сотиб олади. Аммо у қандай ва қанча вақт сақлангани, санитария қоидаларига қанчалик риоя қилингани бизга номаълум. Агар гўшт яхши пишмасдан ейилса, у оғир касалликларга олиб келиши мумкин.
⚠️ Пишмаган гўшт орқали юқадиган инфекциялар
Таниқли гастроэнтеролог, «Медицина» клиникаси (академик Ройтберг клиникаси) шифокори Евгений Белоусовнинг таъкидлашича, етарлича пишмаган шашлик орқали қуйидаги хасталиклар юқиши мумкин:
🔹 Бактериал инфекциялар:
- Сальмонеллёз ва кампилобактериоз — айниқса етарли пишмаган товуқ гўштида учрайди. Белгилари: ич кетиши, қорин оғриғи, иситма.
- Кишлок ичак таяқчаси (E. coli) — асосан пишмаган фарш ва нимтаёёр гўшт маҳсулотларида учрайди.
- Листериоз — гўшт, балиқ ва сут маҳсулотлари орқали юқиши мумкин. Ҳомиладор аёллар учун жуда хавфли.
🔹 Паразитар инфекциялар:
- Токсоплазмоз — ёмон пишган қўй ёки чўчқа гўштида учрайди. Баъзида белгисиз кечади, аммо иммунитети паст инсонлар учун жуда хавфли.
- Трихинеллёз — ёввойи ҳайвонлар ёки чўчқа гўшти орқали юқади. Мушак оғриғи, иситма ва кўз атрофида шишлар билан кечади.
🔹 Вирусли инфекциялар:
- Камроқ ҳолларда, норовирус ва ротавирус каби вируслар ҳам нотўғри сақланган гўшт орқали юқиши мумкин. Улар қайт қилиш, ич кетиши ва сувсизланиш билан кечувчи ўткир ичак касалликларини келтириб чиқаради.
🛡 Ўзингизни қандай ҳимоя қилиш мумкин?
Табиат қўйнидаги дам олиш касалхонада тугаши олдини олиш учун қуйидагиларга амал қилинг:
✅ Гўштни фақат ишончли жойлардан сотиб олинг.
✅ Сақлаш муддати ва шароитига эътибор беринг.
✅ Гўштни тўлиқ ва яхши қилиб пиширинг:
- товуқ гўшти учун — ичкарисидаги ҳарорат камида 75°C
- чўчқа ва қорамол гўшти учун — камида 70°C
✅ Хом ва тайёр гўшт учун алоҳида пичоқ ва тахтадан фойдаланинг.
✅ Тайёр гўштда қизғиш шарбат бўлмаслиги ва у осон қилиб суякдан ажралиши керак.
✅ Агар пикникдан сўнг ўзингизда бош оғриғи, қайт қилиш, қорин оғриғи, ич кетиши ёки иситма сезсангиз — дарҳол шифокорга мурожаат қилинг. Айниқса болалар, кексалар ва ҳомиладор аёллар учун бу жуда муҳим.
🌿 Ёз фақат илиқ хотиралар қолдириши керак! Шашликдан завқланинг, лекин хавфсизликни унутманг.
Ўзингизни ва яқинларингизни асранг!
