O‘zbekiston Qoraqalpog‘istonda 500 MVt quvvatga ega birinchi quyosh elektr stansiyasi qurilishini boshladi
2025-yil 12-may kuni Qoraqalpog‘iston Respublikasida O‘zbekiston tarixidagi eng yirik quyosh elektr stansiyasi (QES) — 500 megavatt quvvatga ega bo‘lgan stansiya qurilishining tantanali bosqichi boshlandi. Ushbu qadam mamlakatning “yashil” energetika yo‘lida yangi bosqichni anglatadi va energetik mustaqillikka erishishda muhim ahamiyat kasb etadi.
Tiklanuvchi energiya manbalari sohasidagi strategik loyiha
Yangi quyosh elektr stansiyasi Qoraqalpog‘istonning Beruniy tumanida barpo etilmoqda. Loyiha Birlashgan Arab Amirliklarining xalqaro energetika kompaniyasi Masdar tomonidan O‘zbekistonning Milliy elektr tarmog‘i (NES) va Energetika vazirligi bilan hamkorlikda amalga oshirilmoqda.
Loyiha tavsifi:
-
Umumiy o‘rnatilgan quvvat: 500 MVt
-
Kutilayotgan yillik elektr energiyasi ishlab chiqarish: 1,1 milliard kVt·soat
-
Investitsiyalar hajmi: 500 million AQSh dollaridan ortiq
-
Qurilish yakunlanish muddati: 2026-yil 4-choragi
Energetika vaziri Jurabek Mirzamahmudov shunday dedi:
“Bu mintaqadagi eng yirik loyiha bo‘lib, O‘zbekistonning energetik barqarorligini oshirishda, ayniqsa G‘arbiy mintaqaning energiya tanqis hududlarida, muhim rol o‘ynaydi.”
Nima uchun bu loyiha O‘zbekiston uchun muhim?
Gazeta.uz manbalariga ko‘ra, Qoraqalpog‘istondagi QES qurilishining bir nechta asosiy maqsadlari mavjud:
-
Iste’mol qilinayotgan qazilma yoqilg‘i manbalariga bog‘liqlikni kamaytirish va gaz importini qisqartirish
-
Ekologik ta’sir — yiliga 1 million tonnadan ortiq CO₂ chiqindilarini kamaytirish
-
Ish o‘rinlari — qurilish jarayonida 800 dan ortiq vaqtinchalik va foydalanishga topshirilgach 100 ga yaqin doimiy ish o‘rni yaratish
-
G‘arbiy O‘zbekistonning olis hududlarida infratuzilmani rivojlantirish
Kontekst: O‘zbekistonning 2030-yilgacha mo‘ljallangan energetika strategiyasi
2020-yildan boshlab hukumat qayta tiklanuvchi energiya manbalarining ulushini sezilarli darajada oshirish bo‘yicha keng qamrovli reja amalga oshirmoqda. 2030-yilgacha quyidagi maqsadlar ko‘zda tutilgan:
-
25 GVt tiklanuvchi energiya manbalari quvvatiga erishish, jumladan:
-
15 GVt — quyosh energetikasi
-
5 GVt — shamol energetikasi
-
5 GVt — gidroenergetika
-
-
Uglevodorod asosidagi elektr ishlab chiqarish ulushini 50% dan kamroq darajagacha kamaytirish
Masdar kompaniyasi vakillarining aytishicha:
“O‘zbekiston Markaziy Osiyoda barqaror energiya modeli va jadal rivojlanishning yorqin namunasini ko‘rsatmoqda.”
Xulosa
Qoraqalpog‘istondagi eng yirik quyosh elektr stansiyasi qurilishining boshlanishi — O‘zbekistonning energetik mustaqilligi va ekologik barqarorligining yangi davrini boshlab bermoqda. Bu voqea mamlakatni VIE (qayta tiklanuvchi energiya manbalari) sohasida mintaqaviy yetakchi sifatida mustahkamlashga xizmat qiladi. Energetika sohasidagi yangiliklardan birinchi bo‘lib xabardor bo‘lish uchun bizni kuzatishda davom eting!
Tez-tez so‘raladigan savollar (FAQ)
Quyosh elektr stansiyasi qachon foydalanishga topshiriladi?
Qurilishning yakunlanishi 2026-yil oxiriga mo‘ljallangan.
Ushbu QES faqat Qoraqalpog‘istonga elektr yetkazib beradimi?
Yo‘q, ishlab chiqarilgan elektr energiyasining bir qismi milliy tarmoqqa uzatiladi va boshqa hududlarni ham ta’minlaydi.
Loyihaga kim sarmoya kiritmoqda?
Asosiy investor — Masdar (BAA) kompaniyasi. Loyiha davlat strategik hamkorligi doirasida amalga oshirilmoqda.
