2025-yil 5-may kuni Oʻzbekistonda mamlakatning birinchi milliy bulutli ma’lumotlar platformasi — UzCloud rasman ishga tushirildi. Ushbu loyiha kiberxavfsizlikni kuchaytirish va raqamli mustaqillikni ta’minlash maqsadida ishlab chiqilgan. Tarmoq foydalanuvchilari orasida katta qiziqish uygʻotgan loyiha ijtimoiy tarmoqlarda keng muhokama qilinib, mahalliy OAVning asosiy mavzusiga aylandi.
UzCloud nima va u Oʻzbekistonga nima uchun kerak?
UzCloud — bu Oʻzbekistondagi mahalliy server quvvatlari asosida yaratilgan davlat bulutli platformasi boʻlib, ma’lumotlarni saqlash, qayta ishlash va himoya qilish imkonini beradi. Asosiysi — xorijiy xizmatlarga qaramlikni kamaytiradi.
Bugungi kungacha Oʻzbekistonda asosan Amazon Web Services, Google Cloud kabi xorijiy bulutli platformalardan foydalanib kelinar edi. UzCloud ishga tushirilishi bilan endilikda milliy xavfsizlik va suverenitet talablariga javob beruvchi muqobil imkoniyat paydo boʻldi.
UzCloud’ning asosiy xususiyatlari:
-
Oʻzbekiston hududida joylashgan — ma’lumotlarni mamlakat ichida saqlash toʻgʻrisidagi qonunchilikka toʻliq mos keladi;
-
Davlat idoralari, banklar, OAV va biznes uchun moʻljallangan — kengaytirish imkoniyati mavjud;
-
IaaS, PaaS va SaaS xizmatlarini qoʻllab-quvvatlaydi — ilovalar hostingi, ma’lumotlar bazalari, virtual mashinalar;
-
Ma’lumotlar xalqaro standartlar asosida shifrlanadi — ISO/IEC 27001 darajasida himoya;
-
Milliy “OneID” identifikatsiya tizimi bilan integratsiyalashgan.
UzCloud’ni kim yaratdi?
Loyiha Oʻzbekiston Raqamli texnologiyalar davlat qoʻmitasi tomonidan Toshkentdagi UzbekCyberTech va DataStrong Group IT-kompaniyalari hamkorligida ishlab chiqildi. Shuningdek, platforma arxitekturasi ustida Janubiy Koreyadan jalb qilingan mutaxassislar ham ishlagan.
Raqamli texnologiyalar vaziri Sherzod Shermatov ochilish marosimida shunday dedi:
“UzCloud mamlakatimizning raqamli ekotizim yuragiga aylanadi. Barcha davlat xizmatlari bosqichma-bosqich ichki platformaga oʻtkaziladi.”
Yangi bulutli platforma qaysi sohalarga taalluqli boʻladi?
UzCloud quyidagi sohalarda raqamli boshqaruvga oʻtishda asosiy yechim boʻladi:
-
Davlat idoralari — elektron xizmatlar, hujjatlar, ma’lumotlar bazalari;
-
Ta’lim — EdTech.gov masofaviy ta’lim platformasi 2025-yil oxirigacha UzCloud’ga oʻtkaziladi;
-
Tibbiyot — raqamli bemor kartalari va shifokorlar bilan onlayn aloqa;
-
Kichik biznes — mamlakat ichida xavfsiz va arzon ma’lumot saqlash imkoniyati;
-
Startaplarni moliyalashtirish — UzCloud’da joylashgan kompaniyalar davlat grantlariga da’vogar boʻlishadi.
Rivojlanish istiqbollari
“Raqamli Oʻzbekiston – 2030” strategiyasi doirasida UzCloud sun’iy intellekt, jarayonlarni avtomatlashtirish va markazlashmagan tizimlar rivoji uchun poydevor boʻladi. Kelgusida har bir hududda data-markazlar barpo etilishi rejalashtirilgan.
Jamiyat va biznesning munosabati
Milliy bulutli platformaning ishga tushirilishi IT sohasi vakillari va oddiy foydalanuvchilar tomonidan ijobiy kutib olindi:
“Bu Oʻzbekiston raqamli suverenitet sari qoʻyilgan muhim qadam”, — deb yozdi dasturchi va bloger Farruh Azimov oʻzining Telegram-kanalida.
Allaqachon 80 dan ortiq xususiy kompaniya, jumladan, bank sohasi va onlayn maktablar UzCloud bilan qiziqish bildirmoqda. Ichki infratuzilmaga oʻtish xorijiy serverlarga sarflanadigan xarajatlarni ancha kamaytirishi kutilmoqda.
Xulosa
UzCloud’ning ishga tushirilishi Oʻzbekistonda raqamli transformatsiyaning jiddiy bosqichiga aylanishi bilan birga, ma’lumotlar suverenitetini mustahkamlaydi va kelajak infratuzilmasini rivojlantiradi. Ushbu tashabbus Markaziy Osiyoda Oʻzbekistonni raqamli mustaqillik borasida yetakchi oʻringa olib chiqmoqda.
Koʻp soʻraladigan savollar (FAQ)
Oddiy fuqarolar ham UzCloud’dan foydalana oladimi?
Ha, yaqin orada jismoniy shaxslar uchun maxsus tariflar joriy qilinadi.
UzCloud qanday jihatlari bilan xorijiy analoglardan yaxshiroq?
U Oʻzbekiston qonunchiligiga mos, xavfsiz va arzonroq.
UzCloud maxfiy ma’lumotlarni himoya qila oladimi?
Ha, barcha ma’lumotlar xalqaro axborot xavfsizligi standartlariga muvofiq shifrlanadi.
Manba: Gazeta.uz
